|
||||||||||
Dış Ticaret
KKTC’de ihracat sektörü uluslararası arenada uygulanan izolasyonlar ve ambargolar nedeniyle ciddi sorunlarla karşılaşmaktadır. Özellikle AB Adalet Divanı tarafından alınan kararlar birçok ürünün ihracatının AB’ye ihracatını engellemiş bulunmaktadır. Fakat, Türkiye'nin sağladığı pazar olanakları ve diğer destekler ile ihracat sektörü ayakta durmaya devam etmektedir. 2008 yılında yaklaşık 1,57 milyar $ ithalat ve 75,3 milyon $ ihracat gerçekleştirilmiştir. İhracatın ithalatı karşılama oranı % 4,8 gibi oldukça düşük bir düzeydedir.
KKTC Dış Ticaret Dengesi (ABD $)
|
2004 |
2005 |
2006 |
2007 |
2008 |
İthalat |
853.101.517 |
1.255.479.526 |
1.376.220.279 |
1.539.191.293 |
1.567.154.870 |
İhracat |
61.535.677 |
66.615.822 |
64.868.126 |
79.045.229 |
75.259.632 |
DışTicaret Açığı |
791.565.840 |
1.188.863.704 |
1.311.352.153 |
1.460.146.064 |
1.491.895.238 |
Kaynak: 1)KKTC Ekonomi ve Turizm Bakanlığı Ticaret Dairesi |
|||||
Ülkelere Göre Dış Ticaret- 2008 (ABD $)
|
TÜRKİYE |
AB |
UZAK DOĞU ÜLKELERİ |
DİĞER AVRUPA |
ORTA DOĞU |
DİĞER |
TOPLAM |
İhracat |
42.503.185 |
7.999.915 |
130.789 |
5.025.415 |
14.220.271 |
5.380.057 |
75.259.632 |
% |
56,5 |
10,6 |
0,2 |
6,7 |
18,9 |
7,1 |
100 |
İthalat |
1.058.815.471 |
236.292.622 |
109.163.107 |
78.077.447 |
56.462.001 |
28.344.222 |
1.567.154.870 |
% |
67,6 |
15,1 |
7 |
5 |
3.,6 |
1,7 |
100 |
Kaynak: KKTC Ekonomi ve Turizm Bakanlığı Ticaret Dairesi |
|||||||
KKTC’nin en önemli ticaret ortağı Türkiye’dir. 2008 yılında ihracatın 56,5’i Türkiye’ye gerçekleştirilmiş olup 3. ülkelere ihracatta Ortadoğu ve AB ülkeleri ilk iki sırayı almaktadır. Aynı yıl ithalatın yaklaşık % 68’i Türkiye’den yapılmıştır. 3. ülkelerden yapılan ithalatta % 15,1’lik payıyla AB ülkeleri ilk sırada yer almaktadır. KKTC’nin 2008 yılında ihraç ettiği ürünler içinde ilk sıralarda süt ürünleri, narenciye, hurdalar, alkollü içkiler, konfeksiyon ve alçı taşı yer almaktadır. İthal edilen ürünler içinde ise yakıt, taşıt araçları, inşaat demiri, hububat ve konfeksiyon ön plana çıkmaktadır.
KKTC’nin Belli Başlı Ürünler Bazında İhracatı (ABD $) |
||||
|
MAL ADI |
2007 YILI |
2008 YILI |
% DEĞİŞİMİ |
1 |
NARENCİYE |
22.692.324 |
20.830.477 |
-8 |
2 |
KONFEKSİYON |
6.789.210 |
3.727.264 |
-45 |
3 |
SÜT ÜRÜNLERİ |
20.739.638 |
21.628.852 |
4 |
4 |
NARENCİYE KONSANTRE |
3.192.255 |
662.939 |
-79 |
5 |
NARENCİYE ESANS YAĞI |
42.827 |
64.620 |
51 |
6 |
İLAÇLAR |
955.693 |
1.009.966 |
6 |
7 |
DERİLER |
1.269.816 |
908.411 |
-28 |
8 |
HURDALAR |
7.441.436 |
7.565.837 |
2 |
9 |
SİGARALAR |
1.659.800 |
914.377 |
-45 |
10 |
KEÇİ BOYNUZU (Öğütülmüş ) |
176.094 |
272.569 |
55 |
11 |
KEÇİBOYNUZU (Çekirdek) |
1.129.098 |
327.301 |
-71 |
12 |
TÜTÜN |
98.661 |
324.150 |
229 |
13 |
RAKI |
4.483.892 |
6.653.821 |
48 |
14 |
HURDA KAĞIT |
117.825 |
70.744 |
-40 |
15 |
SEBZELER |
588.019 |
943.214 |
60 |
16 |
PATATES |
2.444.524 |
3.197.077 |
31 |
17 |
ZEYTİN YAĞI |
3.464 |
15.265 |
341 |
18 |
YÜN YAPAĞI |
62.670 |
26.847 |
-57 |
19 |
VİSKİ |
5.452 |
107.717 |
1.876 |
20 |
VODKA |
2.904 |
120.816 |
4.060 |
21 |
CİN |
3.726 |
30.237 |
712 |
22 |
ÜZÜM (TAZE) |
2.335 |
0 |
-100 |
23 |
ALÇI TAŞI |
1.894.924 |
3.655.530 |
93 |
|
ARA TOPLAM |
75.796.587 |
73.058.031 |
-4 |
|
DİĞERLERİ |
3.248.642 |
2.201.601 |
|
|
TOPLAM İHRACAT |
79.045.229 |
75.259.632 |
-5 |
Kaynak: KKTC Ekonomi ve Turizm Bakanlığı Ticaret Dairesi |
||||
KKTC’nin Belli Başlı Ürünler Bazında İthalatı (ABD $) |
||||
|
MAL ADI |
2007 YILI |
2008 YILI |
% DEĞİŞİMİ |
1 |
TAŞIT ARAÇLARI |
142.263.777 |
136.834.591 |
-4 |
2 |
YAKIT |
105.116.474 |
143.657.935 |
37 |
3 |
SİGARA |
19.694.048 |
17.131.975 |
-13 |
4 |
İNŞAAT DEMİRİ |
51.194.034 |
55.932.416 |
9 |
5 |
SANAYİ TİPİ MAKİNELER |
33.290.004 |
26.825.046 |
-19 |
6 |
ARPA |
22.657.386 |
42.808.684 |
89 |
7 |
KONFEKSİYON |
38.107.504 |
35.920.081 |
-6 |
8 |
İLAÇLAR |
26.745.387 |
31.124.362 |
16 |
9 |
OTO AKSAMLARI |
23.728.724 |
22.218.303 |
-6 |
10 |
ELEKTRİK MALZEMELERİ |
24.853.003 |
19.566.835 |
-21 |
11 |
ELEKTRİKLİ EV EŞYALARI |
11.069.370 |
10.410.074 |
-6 |
12 |
BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ VE AKS. |
27.028.425 |
22.505.181 |
-17 |
13 |
ALÜMİNYUM PROFİL |
12.628.066 |
10.990.105 |
-13 |
14 |
ALKOLLÜ İÇKİLER |
13.860.595 |
22.507.138 |
62 |
15 |
AMBALAJ KARTONU |
6.115.390 |
6.124.833 |
0 |
16 |
ÇİMENTO |
19.217.272 |
22.286.776 |
16 |
17 |
ÇİMENTO HAMMADDESİ |
14.865.505 |
10.391.958 |
-30 |
18 |
KERESTE VE SUNTA |
15.886.818 |
10.760.385 |
-32 |
19 |
KİMYEVİ GÜBRE |
8.366.010 |
5.506.080 |
-34 |
20 |
KLİMA CİHAZI |
12.402.669 |
13.921.129 |
12 |
21 |
MOBİLYA VE AKSAMLARI |
32.662.799 |
30.965.115 |
-5 |
22 |
KAĞIT ÜRÜNLERİ |
4.203.822 |
4.955.828 |
18 |
23 |
PLASTİK MAMÜLLERİ |
13.910.876 |
14.348.503 |
3 |
24 |
HAYVAN YEMLERİ VE KATKI MAD. |
18.214.155 |
32.370.109 |
78 |
25 |
TEMİZLİK ÜRÜNLERİ |
13.050.138 |
14.870.986 |
14 |
26 |
TELEVİZYON |
7.940.174 |
8.319.962 |
5 |
27 |
TIBBİ CİHAZLAR |
12.327.828 |
9.446.628 |
-23 |
28 |
ŞEKER |
8.348.658 |
3.926.012 |
-53 |
29 |
OTO LASTİKLERİ |
7.489.431 |
8.034.611 |
7 |
30 |
LPG GAZI |
13.235.288 |
15.979.041 |
21 |
31 |
MEŞRUBAT, MEYVESULARI |
13.198.282 |
16.090.941 |
22 |
32 |
MUHTELİF HIRDAVAT EŞYASI |
10.848.212 |
8.847.852 |
-18 |
33 |
PLASTİK HAMMADDESİ |
7.386.183 |
8.150.417 |
10 |
34 |
BUZDOLABI, DONDURUCU |
7.417.476 |
6.914.322 |
-7 |
35 |
KUMAŞLAR |
9.669.670 |
6.101.025 |
-37 |
36 |
GALVANİZE SAÇ |
6.615.108 |
6.303.276 |
-5 |
37 |
BUĞDAY |
9.242.554 |
17.265.156 |
87 |
38 |
ÇAMAŞIR MAKİNELERİ |
3.914.816 |
3.981.875 |
2 |
39 |
BORULAR VE AKSAMLARI |
11.284.876 |
12.685.584 |
12 |
40 |
AYÇİÇEK YAĞI |
5.160.252 |
9.538.432 |
85 |
41 |
KONSERVE YİYECEKLER |
6.733.398 |
6.997.346 |
4 |
42 |
KOZMETİK ÜRÜNLERİ |
8.581.947 |
10.546.735 |
23 |
10 |
ÇAY |
3.397.540 |
3.898.028 |
15 |
44 |
PLASTİK AMBALAJ MALZEMELERİ |
5.754.560 |
5.912.786 |
3 |
45 |
MISIR |
11.465.596 |
14.291.720 |
25 |
46 |
HAVASI ALINMIŞ YİYECEKLER |
3.357.273 |
3.577.218 |
7 |
47 |
BİSKÜVİ |
6.972.637 |
7.623.328 |
9 |
48 |
BİRA |
6.142.960 |
7.292.383 |
19 |
49 |
MAKİNE YAĞLARI |
4.818.833 |
4.953.195 |
3 |
50 |
EV BOYALARI |
8.482.203 |
8.106.050 |
-4 |
51 |
TAZE MEYVELER |
11.359.683 |
12.905.387 |
14 |
|
ARA TOPLAM |
922.277.689 |
992.623.738 |
8 |
|
DİĞERLERİ |
616.913.604 |
574.531.132 |
|
|
TOPLAM İTHALAT |
1.539.191.293 |
1.567.154.870 |
2 |
Kaynak: KKTC Ekonomi ve Turizm Bakanlığı Ticaret Dairesi |
||||